Ołtarz św. Barbary powstał w latach 1480/1500 w Gdańsku. Fundowało go bractwo czeladników cechu szewców. Jest to pentaptyk w wersji otwartej rzeżbiony, z malowanymi temperą skrzydłami nieruchomymi i malowanymi również rewersami skrzydeł ruchomych. Pośrodku ołtarza widzimy rzeżbioną figurę św. Barbary, korono, waną przez dwa anioły. Św. Barbara jest wysoka i szczupła. Ubrana jest w srebrną laserowaną suknię i złocisty płaszcz. Jasne włosy ozdobione są diademem. W lewej ręce trzyma miecz, w prawej otwartą księgę. Obok niej stoi wieża z trzema kondygnacjami okien, symbolizują one wiarę św. Barbary w Trójcę św. W awersach skrzydeł ruchomych stoją rzeżby, od lewej u góry: św. Jan Chrzciciel, św. Jakub Apostoł, św. Jadwiga Śląska i św. Tomasz z Canterbury. Po zamknięciu ołtarza widzimy malowane sceny z życia św. Barbary, przedstawione wg legendy Szymona Metafrastesa. Odczytuje sięje poziomo, poczynając od góry, przez całą szerokość ołtarza. Zbiór tych przedstawień z życia św. Barbary znajdujący się w gdańskim ołtarzu należy do naj bogatszych spośród zachowanych w Europie. Scena pierwsza przedstawia budowę łażni. Barbara, ze względu na swą urodę uwięziona przez ojca, poleciła murarzom w budowanej dla niej łażni przepruć trzy okna. Wyjaśnienia, które złożyła św. Barbara ojcu stały się wyznaniem jej wiary. Odmowa apostazji wprawiła Dioskura - ojca Barbary w niepohamowany gniew. Postanowił zamknąć ją w wieży. Przedstawia to druga scena. Następna scena ukazuje skutki niepohamowanej brutalności Dioskura i przyśpiesza bieg wydarzeń. W izbie na konstrukcji z drewnianych żerdzi wisi naga Barbara i poddawana jest okrutnym torturom. Temperaturę okrucieństwa podnosi odważnie stosowana paleta barw. Czwarta z kolei scena przedstawia św. Barbarę stojącą przed trybunałem namiestnika Marcjanusa, którego się nie przestraszyła, lecz któremu stara się żywo wyjaśnić prawdy wiary. Następna scena obrazuje oprowadzanie nagiej św. Barbary ulicami miasta wśród grubiańskiej i hałaśliwej gawiedzi. Miało to doprowadzić św. Barbarę do załamania i ustępstwa. Scena szósta ukazuje ścięcie św. Barbary przez rozwścieczonego Dioskura. U góry w prawym rogu wśród obłoków ukazuje się tu postać Chrystusa w koronie, z prawą ręką wzniesioną w geście błogosławieństwa. Następna scena pokazuje srogą karę, jaka spotkała Dioskura. Ukamienowany on został ognistym deszczem spadającym z obłoku. Scena ostatnia przedstawia złożenie do grobu zwłok św. Barbary. Ceremonii tej asystują aniołowie. Jeden z nich przypomina anioła z Sądu Ostatecznego Hansa Memlinga. Kompozycje figuralne budowane są tu odcinkowo. Ta odcinkowość ujęć i dynamiczna organizacja przedstawień sprawia, że poszczególne sceny są jakby otwarte i wywołują efekt przelotności ukazywanych epizodów. Zmusza to widza do szukania dalszego ciągu wydarzeń. Poszczególne kwatery ukazują się więc jako elementy większej całości. Cały ciąg, jak dziś moglibyśmy określić, przeniknięty jest jakby filmowym rytmem, z narastającymi emocjami, atmosferą konfliktu i pouczającą narracją. Twórca ołtarza zaprezentował się więc również jako doskonały reżyser. Ołtarz stoi na predelli zawierającej pośrodku scenę Zwiastowania. Po bokach zaś ukazane są postacie świętych niewiast o szlachetnych i delikatnych głowach, w eleganckich strojach, we wdzięcznych pozach. Za aniołem stoją: św. Barbara i św. Katarzyna Aleksandryjska a za Najśw. Marią Panną: św. Dorota i św. Małgorzata. Ołtarz powrócił do Bazyliki w 1980 r.